ویلیام موریس

از دانشنامه هنر و ادبیات گمانه زن
پرش به: ناوبری، جستجو
ویلیام موریس

ویلیام موریس William Morris ‏(۱۸۳۴-۱۸۶۳) نویسنده‌ی انگلیسی ژانر فانتزی، روزنامه‌نگار، فعال سیاسی و ... بود. وی نخستین نویسنده‌ی ژانر فانتزی است.

فعالیت‌ها

موریس طراح پارچه‌های دیواری مرسوم در آن زمان و عضوی از انجمن پیش‌رافائلیان و «جنبش هنر و صنعت انگستان» بود. وی یکی از چهره‌های مهم در گسترش سوسیالیسم در بریتانیا بود. هر چند در انتهای دهه‌ی ۱۸۸۰ از جنبش و اهداف آن گسست. وی باقی عمر خود را صرف انتشارات کلم‌اسکات کرد که خود مؤسس آن بود. در ۱۸۹۶ نسخه‌ی «کلیات جئوفری چاسر» وی شاهکار طراحی کتاب شمرده می‌شد.

در ۱۸۵۶ به شاگردی هنرمند طرفدار احیای گوتیک (جی. ای. استریت[۱]) در آمد و در همان سال «مجله‌ی آکسفورد و کمبریج» را تأسیس کرد که خروجی کارهای نظم وی و محملی برای نشر نظریه‌هایش درباره‌ی صناعت دستی در هنرهای تزیینی بود.

آثار مهم

وی در طی زندگی آثار منظوم و منثور و ترجمه‌هایی از متون قرون وسطایی را منتشر کرد. آثار مطرح وی «جینروا و دیگر اشعار» (۱۸۵۸)، «بهشت زمینی» (۱۸۶۸-۱۸۷۰)، «رؤیای جان بال» و «اخبار آرمانشهری از هیچ کجا» هستند.

وی نویسنده‌ی کتاب چاه انتهای جهان (۱۸۹۶) است که نخستین داستان فانتزی (در مفهوم امروزی که جدا از داستان‌های خیالی گذشته و تنیده در زندگی روزمره بود.) شمرده می‌شود و بسیاری آن را آتش‌زنه‌ی چراغ ادبیات فانتزی امروزی که بزرگترین عرصه‌ی آن در ادبیات زبان انگلیسی گشوده شده‌است، می‌شناسند.

رمانس منظوم

موریس در نه سال آخر زندگی مجموعه‌ای آثار خیالی نوشت که به نام «رومانس منظوم» شناخته می‌شوند. این ناول‌ها (شامل جنگل آن سوی جهان و چاه انتهای جهان) جزو بزرگترین و مهم‌ترین گام‌ها در ایجاد ادبیات فانتزی شناخته می‌شوند. زیرا وقتی دیگر نویسنده درباره‌ی سرزمین‌های دیگر یا رؤیا می‌نوشتند (همان طور که خود موریس در «خبرهایی از هیچ کجا» نوشته.) وی داستانی نوشت که به طور کل در دنیایی خیالی می‌گذشت.

این کار وی تلاشی برای احیای جریان رومانس قرون وسطایی بود که البته موفقتی چندانی نداشت، بعضاً به خاطر خودداری موریس از استفاده از عناصر و روش‌های نویسندگی دوران‌های جدیدتر. هر چند مانند رومانس‌های قرون وسطایی، بسیاری ماجراهای داستان‌ها با تصادف شکل می‌گیرند، اما این حرکت نقطه ضعف دیگری برای این داستان‌ها شمرده می‌شود. جریان فانتزی جدید هر چند با الهام از رومانس آغاز شد، اما الگوگیری نویسندگان از موریس هم نقش مهمی در به راه افتادن این جریان داشت. نویسندگان فانتزی اولیه مانند دانسنی و ادیسن با رومانس‌های موریس آشنا بوده‌اند. اعتقاد بر این است که سی اس لوییس در نوشتن مجموعه‌ی نارنیا، سخت تحت تأثیر جنگل آن سوی جهان موریس بوده و تالکین هم تحت تأثیر بازآفرینی داستان‌های ژرمنی اولیه در خانه‌ی ولفینگ و ریشه‌ی کوهستان قرار داشته‌است. تالکین جوان تلاش کرد داستان Kullervo از Kalevala را به سبک خانه‌ی ولفینگ و ریشه‌ی کوهستان روایت کند. جیمز جویس هم از موریس تأثیراتی پذیرفته‌است.


پیوند به بیرون

پانویس

  1. [۲] G. E. Street